Den gode soldat Švejk

Stader

Kart over Austerrike-Ungarn i 1914 som viser militærdistrikta og Švejk si rute. Heile handlinga i romanen føregjekk på Dobbeltmonarkiet sitt territorium.

Den gode soldat Švejk inneheld ei mengde omtalar av stadsnamn - enten direkte i handlinga, i dialogar eller i forfattaren sine merknader. Jaroslav Hašek var sjølv svært vidfaren og hadde eit fotografisk minne for geografiske (og andre) detaljar. Det er tydeleg at han la stor vekt på desse i forteljingane sine. Heile 8 av 27 kapitteloverskrifter inneheld geografiske namn.

Denne sida vil etter kvart innehalda ei full oversikt over alle geografiske referansane i boka; frå Praha i innleinga til Klimontów i den ufullførde del IV. Land, byar, landsbyar, fjell, hav, innsjøar, elvar og øyar er med. Listene er sorterte etter når staden fyrst vert omtala. Unnataket er stader der sjølve handlinga føregår: desse vert lista under kapittelet der handlinga inntreff.

Sitata er frå Jaroslav Šerák sin internettversjon av Den gode soldat Švejk og har linkar til det relevante kapittelet.
Verktøylinjene har linkar for direkte oppslag i Wikipedia, Google Maps, Google Søk, romanen på nett og dessutan til svejkmuseum.cz.

Merk at enkelte namn manglar i Odd Bang-Hansen si norske oversetjing av Den gode soldat Švejk (som er forkorta). Dette gjeld til dømes heile innleiinga. Tsjekkiske namn er i den norske utgåva skrivne utan aksentar og i enkelte høve fornorska.

Stadnamna har farge etter rolla dei har i forteljinga, vist med fylgjande døme: Sanok som ein stad der handlinga føregår, Dubno omtala av forfattaren, Zagreb som del av ein i dialog, og Pakoměřice som vert nemnd i ei anekdote.

I. Bak fronten

Etterord til fyrste del, "Bak fronten"

	Nordböhmen
czSeverní ČechyenNorth Bohemia

cz de en Søk Kart

Nordböhmen er nemnd i epilogen til Del ein der forteljaren opplyser om at Feldkurat Katz no var prokurator ved ein målingsfabrikk i Nord-Böhmen. Stader frå området er knapt nemnde i Den gode soldat Švejk, dei einaste tilfella er Podmokly og Terezín.

Bakgrunn

Nordböhmen er eit vagt definert geografisk område som viser til det som i dag grovt sett utgjer fylka Ústecký kraj og Liberecký kraj. Viktige byar i området er Liberec, Děčín, Ústi nad Labem, Litoměřice, Teplice, Jablonec, Turnov, Most og Chomutov. Området er fjellendt, industrialisert og har mykje gruvedrift. Fram til 1945 oppga flesteparten av innbyggjarane tysk som omganspråk.

Militært

Militært var regionen underlagd KORPS-KO9 (Leitmeritz - Litoměřice) og fylgjande rekrutteringsdistrikt låg heilt eller delvis innafor området: 42 (Terezín), 92 (Chomutov) og 94 (Turnov).

Hašek og Nord-Böhmen

I Den gode soldat Švejk har området knapt noka rolle i det heile og Hašek sjølv oppheldt seg lite i området. På sommaren 1904 hadde han rettnok eit intermesso i Lom, der han som anarkist tok del i agitasjon blandt gruvearbeidarar og skreiv for anarkistavisa Omladina. Dessutan arbeidde han i ei gruve i ein kort periode. Opphaldet enda dårleg ettersom Hašek og ein kamerat hamna på fylla, selgde anarkist-kameraten Bedřich Kalina sin sykkel og drakk opp gevinsten frå salget[a]. Kalina la til at Hašek si mor måtte betala for sykkelen[b]. Å døma etter innlegga hans i Omladina hedlt han til i Lom berre nokre få veker frå slutten av juni 1904.

Sitat

[I. Doslov] Otto Katz je též na živu. Je to skutečná figurka polního kuráta. Hodil to všechno po převratě na hřebík, vystoupil z církve, dělá dnes prokuristu v jedné továrně na bronz a barviva v severních Čechách. Psal mi dlouhý dopis, ve kterém vyhrožuje, že si to se mnou spořádá. Jeden německý list přinesl totiž překlad jedné kapitoly, kde je vylíčen, jak skutečně vypadal. Navštívil jsem ho tedy a dopadlo to s ním velice dobře. Ve dvě hodiny v noci nemohl stát na nohou, ale kázal a říkal: „Já jsem Otto Katz, polní kurát, vy gypsové hlavy.“

Litteratur

Kdo byli Karel Vohryzek a Bedřich Kalina?, Pavel Koukal [a]
Dopis Zd. Ančíkovi, Břtislav Hůla,29.3.1949 [b]

Referensar
a	Kdo byli Karel Vohryzek a Bedřich Kalina?	Pavel Koukal
b	Dopis Zd. Ančíkovi	Břtislav Hůla	29.3.1949

I. Bak fronten

Etterord til fyrste del, "Bak fronten"

		Den gode soldat Švejk
		Švejk on-line	Literární Archiv	Bibliografie	Švejk Central	Blog	Reisedagbok